«Πού οδηγά ο ίσιος δρόμος; Είναι ο δρόμος της αρετής; Όχι δα! Μάθαμε πως αυτός είναι ανώμαλος και σκολιός. Είναι ο δρόμος της σοφίας; Μπα! – το πολύ πολύ της καλοπέρασης και της αφροντισιάς. Μην είναι ο δρόμος της απωλείας; Σίγουρα της απωλείας του εγώ μας. Καθώς πηγαίνομε ανάλαφροι πάνω στον ίσιο δρόμο, νανουρίζεται κι αποκοιμιέται η ενεργητικότητά μας, παρασερνόμαστε ασυνείδητα προς κάποιο στάβλο, προς τις μικροσυνήθειες της καθημερινής ζωής. Τι ξενοιασιά, τι αναπαυτικά που είναι: Όλος ο κόσμος συμφωνεί σ’ αυτό».
ΚΟΣΜΑ ΠΟΛΙΤΗ. (1968). Λεμονόδασος. Αθήνα: Εκδόσεις Α. Καραβία, σ. 68· [Έκδοση Δ΄].
Το Λεμονοδάσος αφηγείται την ιστορία του έρωτα ανάμεσα στον Παύλο και στη Βίργκω. Δυο νέοι που διαφέρουν πολύ μεταξύ τους –με ροπή προς τους εύκολους έρωτες ο Παύλος, περήφανη παρθένα η Βίργκω– αγαπούν με πάθος ο ένας τον άλλον και τον παιδεύουν εξίσου. Η ιστορία διαδραματίζεται στην αστική Αθήνα και στον κοσμικό Πόρο κατά τη δεκαετία του 1920, με άρωμα εποχής αλλά και με προβληματισμούς που παραμένουν επίκαιροι. Να παντρευτεί κανείς το πρόσωπο που αγαπά ή να μη διασύρει τον έρωτά του μες στη σκόνη της καθημερινότητας; Μήπως η ευτυχία έγκειται «στα όνειρά μας που μένουν ανέπαφα από τη φθορά της ζωής»; Ένα δροσερό και βαθύ έργο, ένα κλασικό κείμενο της νεοελληνικής λογοτεχνίας.
Η μελέτη της Αγγέλας Καστρινάκη επιχειρεί να αποκαλύψει το κρυμμένο υπόστρωμα του έργου, το πυκνό συμβολικό του δίχτυ. Βήμα το βήμα η συγγραφέας φέρνει στην επιφάνεια τη δεύτερη σημασία των ονομάτων, των τόπων, των πράξεων των ηρώων. Το δάσος, η ανάβαση, ο χορός, το ταξίδι, η ενατένιση των άστρων ή ακόμα και ένα λουτρό με παγωμένο νερό ανάγονται στις μυστηριακές αρχετυπικές τους μήτρες. Το ταξίδι του ήρωα για την απόκτηση του «καστανόμαλλου δέρατος», που συμβολίζει την αναζήτηση της τελειότητας, γίνεται ταυτόχρονα και μια περιπλάνηση στους μύθους και στα σύμβολα του ανθρώπινου πολιτισμού.
.jpg)
